Ik heb hele fijne klanten en prijs me daar gelukkig mee. Het zijn, op een dag als vandaag, mensen die in niets op elkaar lijken, niet qua lichaam, niet qua coördinatie, niet qua communicatie. Totaal verschillende houding en manier van ervaren en doen. Leeftijden verschillend van 8 tot 65. En deze mensen hebben paarden die variëren van shire tot sport paard tot haflinger. Ze krijgen allemaal les. Om deze mens-paard combinaties te helpen naar een punt waar het zowel voor het paard als voor de mens vreugde, inzicht en lichamelijk voordeel oplevert en letterlijke en figuurlijke balans......dat is enorm leuk om te doen! Met woorden en het voordoen in je eigen lichaam iemand meenemen naar een voor hem of haar nieuw gebied. Helder maken en paard en mens in hun eigen kracht zetten. Opvallendste vandaag was een pony met een "verleden" en een zeer gebrekkige manier van bewegen. Het lukt de ruiter de de aanwijzingen precies om te zetten en de pony veranderd voor onze ogen in een tevreden goed lopend dier. Elke keer als het goed gaat, laat ik deze ruiter stoppen en in de oefening halt houden zodat de pony in halt de informatie kan verwerken. Het eerst zeer gespannen dier, ontspant, denkt zichtbaar mee. Na elke halt/pauze start het paard beter, zich duidelijk bewust van wat de bedoeling is! Het is de precise opbouw en precies getimede pauzes die het grote werk doen. De pony ziet er zelfs breder en meer tevreden uit, en staat 4-kant stil, waar we de les begonnen met een zwalkende dunne gespannen banaan vormig krom dier. Rechtrichten op de meest respectvolle klassieke manier die ik ken. Binnen 1 les een ander paard onder je, door het boetseren met woorden. Daar wordt ik blij van!

Lichaamsbouw, conformatie en spier-ontwikkeling en spier-opbouw verraden bijna alles. Aan de hand hiervan kan ik aan het paard zien en voelen hoe hij gereden wordt, en wat zijn aanleg deels is. Als je daarbij nog optelt het inzicht en gevoel voor verschillende karakters en gezichten van paarden, dan weet je enorm veel, alleen al door goed naar het dier te kijken. Zou je het dier dan bijvoorbeeld ook in beweging zien, en ook zelf er mee werken, dan neemt de informatie nog meer toe. Vandaag was een dag met zadelpassen en lesgeven. Het lichaam van het paard vertelt, voordat de eigenaar zijn verhaal kan doen, het hele verhaal al. Bijzonder ook weer, hoe een goed paard in aanleg er op dit moment slechter voor kan staan en nu minder goed kan bewegen, als een slecht paard in aanleg, omdat het goede paard slecht getraind is en het niet gunstig gebouwde dier heel goed getraind wordt. Een van de paarden vandaag was zo een goed gebouwd dier, als je naar de bovenlijn, het skelet, de hoeven, been stand en hals-aanzet kijkt. Dit goede dier heeft hypertonie bij de onderhalsspieren, amper bovenhalsspieren, Hypertonie van de spieren bij het borstbeen, en opgezette harde weefsels ter hoogte van de eerste halswervels en vuistgrote hypertonie aan weerszijden van de wervelkolom ter hoogte van de 8-ste tot de 12-de borstwervel. Een zeer veel voorkomende combinatie, wat een zeer duidelijk verhaal vertelt! Tevens pijn in de rug tot en met de lendenen. Dit kan niet anders dan een ruiter zijn die een onjuiste teugelvoering er op nahoudt. Waarschijnlijk te diep, te kort en met terugwerkende hand. En ja hoor, even later rijden ze samen, en de hand van de ruiter doet exact dat wat de spieren in het paard vertelde! Als deze ruiter hooggespannen verwachtingen van een nieuw aan te schaffen zadel heeft, dan moet ie eerst leren wat er echt aan de hand is. Een zadel kan niet goed maken wat de ruiter verpest! Gelukkig plan ik ruim in, en is er tijd voor educatie en hoop voor het paard. Paarden worden meer en meer een open boek voor me, vanuit steeds meer invalshoeken. Dit open boek zou niet geholpen zijn met het vervangen van het zadel, ook al was dat de vraag van de eigenaar. Mensen willen tegenwoordig vaak graag een korte route, zonder al te veel nadenken, en wel een instant oplossing. Gelukkig gaat rijkunst over balans en leven. Dat maakt dit vak zo mooi. Instant natuur? De natuur/het paard corrigeert en leert de mens dat zoiets niet leven is, niet in balans met de grote L van Leven. Deze eigenaar pakt zijn kans met 2 handen aan. Weet nu wat er aan de hand is, en steekt de hand in eigen boezem, op weg naar anders handelen.... We kunnen elkaar bij afscheid tevreden de hand schudden. En hoera daar is de zon! De hand van de ruiter, die maakt of breekt de gangen van het paard!

De eerste dag weer thuis blijk ik erg moe te zijn, en toch heel wat te verwerken te hebben. Indrukken van de Phillipe Karl cursus rollen voorbij. Ze komen erg overeen met mijn eigen visie en bevindingen. Niet spotten met balans. Als je slordig omgaat met de balans van je paard, maak je dat hij zich verzetten moet gaan. Eerst de juiste balans en houding aan je paard leren, en dan pas de oefening inzetten waarbij deze nodig zijn. Luisterend rijden. Niet het talent van je paard benutten. Oefen juist al het andere. Talent loopt niet weg, dat heb je altijd achter de hand. Steeds opnieuw in stap vertellen dat het om balans, positie en flexibiliteit gaat; deze gaan altijd eerst boven snelheid en activiteit. Je leert niet te lopen door te rennen! Trainen is vinden van de beste expressie van de gangen van elk individueel paard. De teugelvoering bepaald de spieropbouw van het paard, niet de houding, niet het been. Niet de houding waarin het paard loopt is bepalend voor de spieropbouw, maar de manier waarop deze houding tot stand komt bepaald welke spieren aan het werk gaan. Met welke spieren het paard verzet toont, bepaald wat je moet doen. Zich verzettende spieren moet je strekken, daarna kun je buigen. Niet denken ik moet de oefening of de houding behouden, maar denk, ik moet mijn paard leren dat hij zelf de houding, de oefening behoudt. Ook meer technisch is mijn rijkunstig inzicht weer goed aangescherpt. Ik kan er nog uren over schrijven, maar ik moet hoog nodig slaap inhalen! Thuis.

"Paarden-mensen zijn een bijzonder soort" denk ik, terwijl ik dinsdag in Duitsland wakker word. Ze reizen een paar honderd kilometer, met file en wegversmallingen en laatste stuk bergachtige slinger weggetjes om aan te komen in een vies vakantie huisje met slechte bedden en vreemde mensen. Staan voor dag en dauw op, om in grote rijhallen, uren te zitten. Kijken, turen en studeren. Bevindingen uitwisselen, praten met andere vakgenoten. En dat allemaal voor een stukje informatie....... Als 's-morgens vroeg de wekker gaat in een onbekend bed, in een onbekend huis, bekruipt me deze gedachte. Direct in het eerste uur les van Phillipe Karl herken ik het weer; het gaat niet om een stukje informatie, het gaat om informatie die tegelijk over het hele leven gaat. Het gaat over Balans! En dan is het dat ineens allemaal meer dan waard. Het machtige samenspel wat er ontstaat, tussen mens en dier, wanneer het paard begrijpt, dat wat de ruiter van hem wil, goed is voor hem zelf! (goed is voor het paard zelf dus) Het contrast met de beelden die ik in het voorbijgaan helaas tegen kom, op alle stallen waar ik zoal klanten bezoek, is groot. In deze cursus werkt iedereen zoals het hoort; in grote rust, met grote vreugde, en is er niemand met ego of ook maar een greintje strijd bezig. In Nederland raakt men gewend aan het beeld van een "spectaculair" gereden paard, wat ondanks het ontbreken van balans (en andere basis voorwaarden), toch voorwaarts gedreven wordt en in een oefening gedwongen wordt. Het resultaat is nooit mooi, nooit goed voor het paard! Sterker nog, het paard lijdt eronder! En het doel van dressuur wordt niet nagestreefd, dressuur is ineens in Nederland een doel op zich! Bepaalde vakmensen zijn nog steeds helder. Phillipe Karl is een grote vakman met humor en enorm respect en rust. Hij werkt respectvol en zeer helder en doet alles vanuit voorwaarden scheppen, begrip en BALANS!!!! Het resultaat is zeer tevreden paarden, met zichtbaar innerlijke rust en fysiek enorme flexibiliteit, zeer goede coördinatie en moeiteloos de hoogste oefeningen doende, die duidelijk groot vertrouwen hebben in hun mens.

Gewoontes zijn lastig om te doorbreken. Zeker als je als ruiter op je eigen paard rijdt wat op zijn beurt ook niet beter weet dan dat jij die gewoonte hebt. Je paard anticipeert op jouw gewoonte, waarop jouw lijf weer zegt, oh dat ken ik, en hup voor je het weet heb je al gereageerd... etc. Vandaag 3 paarden met verschillende karakters, verschillende ruiters, en toch in de kern een identiek probleem. De uitwerking ervan is alleen verschillend. Paard 1 heeft een innerlijke drive. Een karakter wat zich niet makkelijk gewonnen geeft, wat zich eerder verbijt en als het ware zegt, dit kan ik wel aan, dit kan ik wel volhouden. Paard 2 is heel gevoelig, speels, en is innerlijk gemoedelijker. Paard 3 is bovengemiddeld slim en daardoor snel in het trekken van conclusies. Alle 3 de paarden hebben het probleem dat ze niet echt loslaten en daardoor onvoldoende bewegen door het lijf en niet tot dragen komen. De ruiters van deze 3 paarden zijn moedig op weg naar de gewoonte in hun teugelvoering te doorbreken, die dit in stand houdt. Ze moeten alle drie leren hoe je via de teugelvoering het paard de lossigheid in kunt sturen en hem bewegings ruimte kunt geven. Ruiter 1 van het paard met "de drive" moet zodra het paard loslaat direct reageren met veel toestaan. (tijdelijk te veel). Dit paard is zo gewend de dingen vanuit zijn drive zelf te regelen, dat hij zodra hij loslaat ogenblikkelijk daar achteraan de ruimte die hij krijgen moet zelf uit de teugels trekt. Deze ruiter start nu met het overdreven toestaan zodra het paard loslaat. Het paard leert hierdoor: "als ik loslaat krijg ik ruimte" Zodra dit paard dat begreep, stopte hij met trekken en begon echt los te laten in zijn lijf. Hij vond dit duidelijk spannend, en begon zelfs een soort van te trillen, om zich zo open te stellen en zich niet te weren. Bij dit paard duurt het eerst lang voordat het loslaat moment komt. In tegen stelling tot paard 2 en 3. Ruiter 2, van het speelse gevoelige dier, heeft vanwege de gemoedelijke houding van dit dier meer marche. Als zij zich vergist staat het paard niet direct met een conclusie klaar. Nog een verschil, door de gevoelige speels heid komt dit paard sneller met oplossingen, en dus komt daar ook sneller het loslaten als oplossing voorbij, en als je dan als ruiter toestaat heeft dit paard snel door, oké dus daar moet ik heen. Nadeel van de marche die dit innerlijk stabielere paard heeft is dat je als ruiter minder direct gestraft wordt voor je vergissingen en er zo makkelijker weer iets in kan sluipen wat je niet meer wilde. Ruiter 3 van de super slimmert hoeft maar iets te laat te zijn en het paard trekt al de conclusie dat het dus geen goede oplossing was die hij zojuist bedacht-gedaan had, en dus verlaat hij de goede oplossing direct en komt weer met een nieuwe. Dit paard gaat te diep. Het te diep gaan heeft, in dit geval, te maken met het te laat loslaten van de ruiter en het onvoldoende onafhankelijke zit hebben waardoor been geven vaak gebeurt met gespannen armen en het paard dus beperkt wordt in zijn bewegingsruimte en dus duikt. Deze ruiter moet eerst het paard uit het te diepe en achter de loodlijn verhaal halen. Dat het dier vertrouwen krijgt dat zijn hoofd omhoog mag. Merkt de ruiter dat het dier dat durft en begint te doen, dan kan ze op die hoogte heel klein beetje gedoseerd loslaten-nageven vragen en verbeterd de beweging van het paard doordat hij niet verkort en op de voorhand loopt maar loslaat en 4 benen gevonden krijgt.. Bij alle drie de combinaties verbeterde het bewegingspatroon, rug gebruik, balans en swung van het paard aanzienlijk in de goede stukken. Mooi om te zien, leuk om hier aan bij te mogen dragen. Hun paarden gaan hier uiteindelijk van profiteren.

Ik ben tevreden over deze rare dag. Het tevreden gevoel is een sterk gevoel over mijzelf en een sterk onverstoorbaar innerlijke rust. Vandaag viel als eerste 's-morgens mijn kast uit elkaar. Ik wilde kleren pakken en hup, daar ging de hele kast. Als ik net mijn bed uitkom zijn dat geen dingen waarvan ik direct blij wordt..... "Rustig blijven" dacht ik bij mezelf. Ik heb de oorzaak opgespoord, gereedschap gepakt en ben aan het werk gegaan. Meteen iets opgelost in de slecht lopende lades, waar ik me al langer aan ergerde. Zeer tevreden over het resultaat, kleding terug op zn plek gelegd. Ik heb een paard getraind wat helemaal vast zat en daardoor niet aan het been was, en voelde als een traag doods vat toen ik op opstapte. Nergens reactie op..... "Rustig blijven" dacht ik bij mezelf, "gewoon rustig de benen en de wervelkolom naar hun bewegingsvrijheid sturen". Innerlijk beeld van hoe je wilt dat het voelt op orde houden, geduldig zijn, zelf ontspannen en lossig blijven, en rustig sturen naar verbetering. Al rijdende, met geduld in stap, werd het paard echt lossig en heel fijn om te rijden. De draf en de galop waren later echte feestjes. Met een zeer tevreden en innerlijk sterk en rustig gevoel afgestapt. Het paard zag er goed uit, mooie open ogen en wakkerder dan voor de training. Heel fijn. Vandaag zijn er veel dingen ellendig begonnen (computer stuk, tom-tom start niet op, sleutels zoek etc, ) "Om je paard te kunnen beteugelen, moet je eerst jezelf beteugelen." Deze dag had een rot dag kunnen worden als ik niet zelf de teugels in handen had en leiding kon geven aan mijn gemoed en innerlijk beeld. Zonder dat had ik zeker ook ruzie gekregen met het niet reagerende paard. Dat dier zou me tot wanhoop hebben gedreven. Nu kan ik blij en tevreden en met een strek gevoel het weekend in. Mooi.

De natuur volgt geen methodes, geen vaste paden. Ze herhaalt niet, ze schept in een ritme wat dichtbij dat van een hooi etend paard zit, en veraf van onze moderne mens-haast, willen bereiken, nastreven etc onnatuurlijke frequenties. Wanneer de moderne mens meent dat iets natuurlijk is, bedoelt ze vaak dat het een uit de natuurlijke blauwdruk ontleent element is. Ze plaats vervolgens dit element voor haar eigen gebruik in haar moderne denken, moderne frequentie en handelswijze, en zie daar: "een natuurlijke methode" is geboren. Fijn, want je kunt dan met een goed gevoel (het is immers natuurlijk en dus is het goed) door op de oude innerlijke houding manier. Je hebt nu gereedschap uit de natuur, en dus kun je geen kwaad aanrichten?! Het tegendeel is waar! Gereedschap uit de natuur is sterker dan onnatuurlijk gereedschap! Het paard uit de training van vandaag is getraind middels een natural horsemanship methode, door een zeer erkend instructeur. Het resultaat? Eerst toonde het dier verzet, en nu is het dier inmiddels volkomen depressief. Wanneer iemand gereedschap heeft aangeleerd uit de blauwdruk van de natuur, en die persoon heeft niet geleerd wat het betekend om natuurlijk te zijn, te leven zonder methode en te zien wat er werkelijk is, dan is dat als het geven van een boormachine aan een baby. Je snijdt maar al te snel met je NH gereedschap in de ziel van je paard, als je niet eerst geleerd hebt je paard te zien en jezelf te ontwikkelen zonder methode, zonder ego, zonder, zonder zonder. Wanneer een paard op een natuurlijk commando rondjes om je heen loopt en vervolgens op een natuurlijk commando stilstaat alsof hij een zware regenbui afwacht.....(hij wacht je volgende commando af) Wat is daar natuurlijk aan? Wat is er mooi aan? Wat is het verschil met circus dieren? De paarden in het circus zijn wakkerder en kijken helderder uit hun ogen dan deze dieren! Vraag je eens af hoe dat kan, want het is toch natuurlijk en kon dus toch geen kwaad? Het paard van vandaag klaarde op van de verbinding en natuurlijke aanwezigheid. Ook in de beweging kwam het dier tevoorschijn. En nu niet vragen hoe doe je dat dan! En nu niet na willen doen! Het is het moment, het doen omdat het gebeuren moet, zoals het waaien moet omdat dat nu eenmaal zo gaat, zoals het dag wordt zoals het nacht wordt, en elk paard is anders en elke moment is anders. Wat je moet leren is leren kijken en leren zien. Je paard kunnen zien. Dat is natuurlijk! Deze eigenaar en paard zullen wel goed slapen vannacht en heel wat te verwerken hebben. Dat gaat daar wel na gonzen en verder effect hebben. Fijn gewerkt!

Paarden zijn gewend aan rondgeslingerd worden. Vandaag, bij een nieuw paard, merk je het meteen. De longeerlijn aangeklikt, paard stapt aan, begint uit zichzelf te draven en loopt zijn rondjes om de mens heen. 1, 2, 3, 4.....10- 20 rondjes wellicht als je m niet stopt... Dit soort "longeren" heeft helemaal geen nut. Het is saai, vermoeiend, en levert niets op voor het paard. Longeer les 1): maak geen gebruik van de automatische piloot van het paard. 2) Maak geen gebruik van de vlucht reflex van het paard. Doe je dit wel, dan verlies je contact ipv dat je het opbouwt. Het paard verliest contact met jou, én met zichzelf! en zijn lichaam doolt als lege huls in het rond! Dus voorkom dat het paard hierin terecht kan komen, en indien hij er perongelijk al is, haal m er ogenblikkelijk uit! In de les aan de enkele longe leerde de eigenaar van het paard rust, variatie, preciesheid en alertheid in het werk brengen. Het resultaat was een paard wat ontspannen en alert in contact zijn werk deed, en smakkend en al zijn automatische piloot stand vaarwel zei, en zichtbaar blij was met de hernieuwde aandacht! Bovendien liep het paard veel mooier! De start is al anders: laat je paard in aandacht weg stappen, niet uit zichzelf, maar op jouw commando, en altijd pas nadat hij rust heeft gevonden in de nabijheid. Het lijkt een klein verschil, maar de toon is gezet en het verschil blijkt enorm voor het paard. In aandacht weg stappend, blijft hij bewust van zijn lijf en van jou, en ligt de dressuurmatige opbouw voor handen. Ook deze eigenaar was verbaasd hoe je met precisie een totaal ander paard krijgt, en alles zo rap veel mooier gaat.

Voor mij was het ook nieuw; Tijdens een zadelpasconsult waren we toegekomen aan het vergelijken van het eigen zadel met de door mij mee gebrachte strada. Om het vergelijk zo eerlijk mogelijk te doen wisselen we af, rijden met eigen zadel, rijden met strada, weer rijden met eigen zadel en weer rijden met strada. Wat er toen gebeurde heb ik niet eerder zo meegemaakt; de pony in het consult kreeg een totaal andere gezichtsuitdrukking met de strada! Hij begon te stralen, zijn ogen werden groter, de oren naar voren, het leek wel alsof iemand ineens de luiken voor hem opendeed en hij ineens tevoorschijn kwam. Zo had ik dat nog niet eerder gezien! Ook de beweging werd aanmerkelijk ruimer het paardje was ineens veel vlotter, en het bewoog spontaan als 1 geheel, waar het eerder als een moeizaam bewegend dier leek die niet echt gemotiveerd rond liep. Maar dat verschil dat ke ik wel, en ben ik inmiddels gewoon, maar dat gezicht!!!! Dan denk ik toch even aan die kattenvoer reclame, "als het aan het paard lag dan kocht ie....." Ook leerzaam in dit geval. Het eigen zadel van dit paardje was technisch gezien niet slecht gekozen. Het was een boomloos zadel. Verder niets mis mee. Er zijn echter paarden met een bepaalde lichaamsbouw waarbij ik boomloos afraad. Dit betrof zo een dier. Dit paardje heeft een bouw met o.a. de volgende kenmerken, enorme schouders, erg breed paard, korte rug, enigsinds overbouwd, smaller achter de schouders dan op de schouders. Net verder achterwaarts richting rug ook breder dan net achter de schouders. Singelgroeve ver naar voren. Alles bij elkaar maakt dat het lastigste punt, zadeltechnisch gezien, bij dit paard vlak achter de schouders zit. Een bepaalde manier van bewegen kan dit probleem nog versterken. Bij een boomloos zadel zit het enige vaste vorm deel nu net in dit probleem gebied! de kans dat het daar druk geeft is door deze combinatie groot! Technisch gezien paste dit zadel aardig, het was alleen iets te lang. Toch gaf het paard in het lopen met zijn boomloze zadel duidelijk aan niet uit de voeten te kunnen en blokkeerde de schouders. (de grootste schouder blokkeerde zelfs volledig) Die opklaring in het gezicht van dit paardje was bijzonder leuk! Gelukkig heeft de eigenaar een stukje van deze test op film, en kon zelf thuis de "buien" van zijn paard zien!

Ook helemaal fijn vandaag. Aan de dubbele longe heeft dit dier nu een super fijn afgestemd stuurtje geleerd. De werking van het bit begrijpt hij heel erg goed. Het sturen, en vooral het loslaten in de wervelkolom gaat goed en heel subtiel. Van hand veranderen in draf gaat ook helemaal mooi! Dik tevreden ben ik over deze knappert. Je herkent zijn rug niet meer terug, zoveel losser en door de losgelaten spanning oogt ie ineens veel breder! Leuk werk, je moet zelf als het ware het juiste voorbeeld in je lijf geven terwijl je het paard er slim naartoe stuurt. Vraagt veel aandacht, elke seconde aanwezig en zorgen dat het gebeurt zonder dat je vrijheid belemmerd of dwingt, en is heel erg leuk werk, met zo een jong onbeleerd dier.

De 4-de trainings sessie voor deze circusoefening, bestaat in eerste instantie uit een bevestigingsdeel voor de oefening, de beweging en de eind-houding die het paard gisteren voor het eerst zelfstandig heeft gemaakt. (op commando zelf zonder hulp de beweging maken totdat de ene knie op de grond steunt en het andere voorbeen ruim gestrekt is, en het hoofd laag tussen de benen in.) Na deze bevestiging, met de beloning nog laag, direct door gegaan na de volgende stap: Ik blijft rechtop staan, geef het commando voor de buiging, het paard zakt in de buiging/het compliment, en ik geef m met het commando aan dat hij beneden moet blijven. Dit deel ben ik heel stil, en geef pas als ik wil dat het paard de oefening beëindigt het belonende en tevens verlossende woord. Het paard weet dan dat het goed was en klaar is, en komt weer overeind. Rust, rust, rust en helderheid, consequent zijn en geduldig, dan is het zo helder voor het paard. Dit ging prachtig vandaag, en het ziet er naar uit dat dit paard inderdaad nu, in slechts 4 sessies, een goed compliment zelfstandig kan maken en aanhouden! Vandaag in ieder geval wel. Knap dier. Dat was een fijne samenwerking met deze bink! Complimenten!

De jonge hengst die beleerd moet in het loslaten en de werking van het bit, liep vandaag prachtig aan de dubbele longe. De onderhals spier is nu al minder hard en prominent aanwezig. De rug is niet meer hard en hol getrokken. Dat dit zo snel gaat heeft te maken met de rust en de helderheid die er in het werk zit. Dat schept vertrouwen en basis, die de rest van de dag blijft, en dus kan het zo snel gaan, omdat de gemoedstoestand van het dier in de andere 23-uur gaan mee werken.

Mijn ondernemers leeftijd is 9 jaar. Vandaag is het zondag en heb ik tijd voor de clean desk policy. Ik ga mijn best doen alle achterstallige emails te beantwoorden, het postvak-in op te schonen, de stapeltjes op mijn bureau weg te werken, administratie te doen. Bovendien is er nog een tuin die graag aandacht wil, en een huishouden dat ook graag een clean policy beleid ziet ingevoerd, en een paard wat mest in de wei heeft liggen die eruit moet, en vrienden die gebeld moeten worden. En er is iets heel belangrijks: een mooi plan wat moet worden uitgewerkt. (Vreemd toch dat dat nooit in één dag past) In de jaren van ondernemerschap en is het mij opgevallen dat ondernemers anders denken. Om een goeie ondernemer te zijn moet je wel anders denken. Je merkt het bijvoorbeeld in deze uitspraken van collega ondernemers: "Je krijgt pas voortschrijdend inzicht als je voortschrijdt." " Je moet eerst een probleem creëren, anders komen er geen oplossingen!" Of deze: "Problemen zijn kansen in werkkleding." Zondag is zo een dag dat ik als ondernemer tijd heb voor mijn kansen.

Een compliment maken is een buigingsoefening waarbij het paard het ene voorbeen strekt en het andere voorbeen buigt. Het gebogen been steunt uiteindelijk op de grond. In deze tweede trainingssessie kan het knappe show paard al op commando zijn ene been buigen en zakken tot op de grond. Het gebogen been moest vandaag in het zakken nog ondersteund worden en het paard moest geholpen het been ruim te plaatsen. Dit is belangrijk omdat er anders in het lendenen/ bekken/ knie gebied teveel druk komt, en het paard bovendien bij het weer opstaan zijn eigen voorbenen kan beschadigen met de achterbenen. Er kwam al meer rust in de oefening, en de fanatieke haast, van sessie één werd al omgezet in meer nadenken, vertrouwen, rust. So far so good. Wordt vervolgd... (leuke opdracht)

De eerste training voor het aanleren van het compliment aan een pittig show paard. Eerst klein stukje samenwerken opbouwen met het mooie paard, en vervolgens afspraken maken over de beloning. Dat kwartje valt snel. Dus meteen door naar het compliment. Via een heldere volgorde van handelingen begrijpt het dier binnen enkele momenten wat de bedoeling is, en maakt het compliment. Dit gaat vaker zo snel bij paarden. Het moeilijke deel komt daarna pas. Nu moet het dier bevestigd en vertrouwen houden in deze (onderdanige) positie. Voor dit paard kon dat wel eens een hele dobber zijn, het is een dier met behoorlijke leiders capaciteiten. De eerste keer is een soort speelse verrassing. Hierna gaat het tot hem doordringen dat de bedoeling is dat ie op commando deze beweging maakt een aanhoudt. Zo ver is het nu nog niet, maar het begin is hoopgevend. Om het dier de kans te geven zijn spieren te ontspannen na deze, toch wel, rek oefening stappen en draven we samen spelend in het rond. Daarna opnieuw. Nadat het dier het eenmaal goed gedaan heeft gaat ie terug naar stal om na te denken. Fijn paard om mee te werken! wordt vervolgd...

De training van vandaag betrof 2 jonge hengsten. Beide dieren zitten barstensvol spanning. Negatieve spanning heet dat in trainers land. Negatieve spanning kan ontstaan uit angst, werk hebben moeten doen wat het dier niet aankon, in situaties hebben moeten verkeren die het dier niet aan kon, dingen hebben mee moeten maken die tegen de natuur en het wezen, of de leeftijd van het dier ingaan, en dus zichzelf hebben moeten weren/ handhaven. Het vertrouwen is daardoor ondermijnt, of gunstiger het vertrouwen is er daardoor niet. Het dier voelt zich niet op zijn gemak, en is eigenlijk intern constant op de vlucht voor pijn of pijn beleving en angst. Je ziet dat ook aan de spieropbouw van zo een dier: harde rugspieren, onder hals, strakke kaken. Of te wel, alle spieren die bij dreigend gevaar moeten gaan werken zijn over ontwikkeld. Alle spieren die voor rijden en iemand kunnen dragen nodig zijn, zijn onder ontwikkeld. Zolang je niets aan deze negatieve spanning doet, kun je een paard niets leren. Vanuit negatieve spanning reageert een paard vanuit voorkomen van contact, voorkomen van pijn, voorkomen van dat wat hij vreest. Het kan zijn dat het dier, vanuit negatieve spanning, doet wat wij van hem vragen. Wij zijn immers slim genoeg om te krijgen wat we hebben willen. Het dier doet wat wij willen en leert toch helemaal niets! Wat hij leert is hoe je ellende kunt voor komen. Hij leert zichzelf handhaven. Wat hij moet leren is dat er geen ellende is. Hij moet leren positieve spanning op te bouwen. Vanuit bij je willen zijn, en vanuit nieuwsgierigheid naar de opdracht van vandaag leert het paard pas echt. Het opleiden van jonge paarden is vak werk. Deze 2 hengsten hebben de pech op jonge leeftijd géén blanco blad meer te zijn, maar vol negatieve spanning te zitten. Om ze verder te beleren moet eerst die negatieve spanning eraf. Dan kun je ze werkelijk iets gaan leren. En pas dan zal de spieropbouw zich kunnen keren naar die van een paard wat vanuit positieve spanning werkt. Dan pas zal het paard open kunnen staan voor nuttige informatie en echt iets leren.

Na afloop van de cursus "Taal van het paard" geven de deelnemers enthousiast aan veel geleerd te hebben. Ook de, in Natural Horsemanship meer gevorderde deelnemers, geven aan veel geleerd te hebben. Iemand met een aantal levels Pat Parelli op zak geeft aan veel van Parelli te herkennen in de cursus, maar dat deze cursus verder gaat. Weer een ander vindt juist dat het geleerde overeenkomt met Emiel Voest freestyle methode. Weer een ander ziet Klaus Ferdinand Hempfling terug in mijn werk. Er is iemand die meent dat Monty Roberts invloed merkbaar is. Een vijfde deelnemers meent dat het beste uit de verschillende methodes bijeen komt in de cursus. De deelnemers willen graag weten wie mijn grote voorbeeld is, en ik grap: "Dit is Robert Redford level 3". Onderweg in de auto naar huis denk ik zelf na over deze indeling die de deelnemers maken. Ik bedenk me dat als er een bron is die waarachtig is, een "trouw aan het leven en trouw aan het paard" manier van werken, en iemand op de een of andere manier daar ooit of nog steeds vanuit werkt, dat het dan niet anders kan, dan dat er overeenkomsten zitten in werkwijze. Je kunt toch niet meerdere naturen ontdekken. Als iets Natural is, overeenkomstig de natuur van het paard en de natuur van het goede leven, dan moet het wel van nature op elkaar lijken, ergens. Veel grote NH-namen hebben hun eigen ding er van gemaakt. Daarin zit wat mij betreft een gevaar, namelijk dat je je af kunt vragen of het ding nog Natural is. Waar het nog natural is, komen de Natural trainers ergens met elkaar overeen, ook 2bOne. We leerden het immers allemaal van dezelfde natuur. Met deze conclusie in gedachten verzorg ik, thuis aangekomen, eerst mijn paard nog. Zijn wei grenst aan een camping. Wanneer ik daar op mijn rubber laarzen rond struin hoor ik ineens roepen: "papa kom snel!! Kijk daar is Shakira!!" "Papa, Shakira is er!" "Kijk, kijk Shakira !!" Tot mijn grote verbazing blijk ik het onderwerp te zijn. "Ja ze is grote fan van Shakira, en jij lijkt er sprekend op" verontschuldigd zich de papa.

Waar het werk met paarden van je vraagt om in het "nu" te zijn, in het moment aanwezig, zonder ergens anders aan te denken. Zoals een kind kan zijn in zijn spel. Zo vraagt een bedrijf je ook naar de toekomst en het verleden te kijken, dingen te plannen, vooruit te denken, te regelen, de administratie te doen. Afwerken in de boeken wat al geweest is. Plannen en bedenken en uitwerken wat komen gaat en hoe. Ik zit achter de computer en besteed enkele uren aan deze bedrijfs activiteiten. Na enkele uren voelt mijn lijf anders. Iets stijver en iets verder weg. Ik bedenk me ineens het kritische hoofd van mijn paard voor me. Als ik nu direct naar hem toe zou lopen zou hij me aankijken met een blik die zegt: "wat is er met jou aan de hand?" Het leuke van deze maestro van de gevoelige snaar is, dat je op zo een moment niet kunt trainen. Hij zal ogenblikkelijk losbreken, wegrennen, angstig zijn, zich niet voor je open kunnen stellen, zich verzetten, en letterlijk afstand creëren. Ik plaats altijd een activiteit tussen de computer en het paard in, zodat de invloed van de automatisering automatisch wegvloeit. De afwas doen kan al helpen. In de tuin werken. Mijn dagelijkse bewegings en meditatie oefeningen doen. Juist voor de toekomst planning van mijn bedrijf heb ik nodig dat ik afstem op het nu. Niet automatisch doorga, maar telkens opnieuw contact maak met hoe het voelt, afstemmen op mijn bestemming. Welke stap kan ik nu zetten? Luisteren naar de stem die weet wat de bedoeling van mij is. Afstemmen dus. (mooi woord!!!) Alles wat ik automatisch doe brengt mij af van waar ik ben. En dus brengt het mij af van waar ik heen moet. (De beste manier om te komen waar je wilt zijn, is te zijn waar je bent.) De automatisering, het werken achter de computer, lokt me uit om automatisch te doen. Op mijn computer hangt een briefje. er staat op: "De computer mag aan, als je weet wat je er mee gaat doen en waarom." Het herinnert mij. Her-innering is nodig om verder te kunnen. Terug naar de binnenwereld, de inner- wereld, die mij her-innert. Mij helpt het, om steeds tussen door, uit het automatisch veld van de computer te stappen, even iets anders doen, al is het maar 5 minuten. Ik krijg dan altijd een ingeving. Een ingeving die mij herinnert. Daar kan ik gewoon op rekenen, die ingeving komt "automatisch".

Mogen bijdragen aan het herstel van de verbinding tussen paard en eigenaar is mooi werk. Wanneer je als eigenaar bemerkt dat je met je paard in onrustig vaarwater bent terecht gekomen waarin je paard zich alsmaar "verzet", dan voel je, dat je de harmonie kwijt bent. Hoe krijg je dan harmonie terug? Dat was vandaag de vraag in een les. Als je merkt dat je training niet voelt als harmonieus, kun je er van uitgaan dat je paard de training als chaos ervaart. In chaos kan een paard zich afsluiten voor de indrukken die m te grof of met teveel druk, of te slordig zijn, of te veel zijn. Doordat hij zich afsluit komen onze aanwijzingen, onze hulpen niet meer door. het paard reageert niet. Het niet reageren maakt je als eigenaar soms boos of wanhopig, en dus maak je (vaak licht geïrriteerd) je hulp nog groter. En zie daar, de cirkel is rond en houdt zichzelf instant. Hoe te doorbreken? Vandaag bleek eens en temeer dat precisie en aandachtig zijn, de sleutel woorden zijn om te komen tot harmonie, en harmonie leidt tot verbinding. In vrijheid, met een loslopend paard deze verbinding tot stand te kunnen brengen, en de harmonie zichtbaar zien worden, dat is mooi. En wat dan helemaal mooi is, is het gezicht van het paard, wat gaande weg steeds zachter en opener wordt, en steeds meer alert. Als of je 2 wezens weer aan elkaar plakt, die even onbereikbaar voor elkaar waren. De hoeken in een 4 kante bak zijn hiervoor mooie momenten waarin het verschil tussen chaos (paard loopt diep de hoek in tegen het hek aan) en harmonie (paard neemt aanleuning op de mens en loopt een ronde) mooi helder wordt. Van nature wijkt een paard voor druk, mits die druk niet te hoog is. Bij te hoge druk reageert het paard niet meer, of gaat (afhankelijk van het karakter) zelfs tegen de druk in! Dit is een natuurlijke reactie. Logisch ook wel: als iemand in je oor schreeuwt dan sluit je je oor af (met je hand). Als iemand iets in je oor fluistert, dan zet je je oor wagenwijd open om het te kunnen horen. Is dat Paarden fluisteren??? Precies en klein? Zijn?

Wanneer een paard iets gaat mankeren, kun je er van uitgaan dat niemand daar blij mee is. Als (revalidatie-)trainer, instructeur, zadelpasser wil je graag bijdragen aan verbetering. Je begeeft je in de wankele situatie, je te bemoeien met een paard wat op dat moment niet de kwaliteiten van een rijpaard kan laten zien. Dat kan mis gaan; niemand heeft een glazen bol waarin te zien is welke kant het opgaat met zo een dier. Wanneer zo een paard het niet redt komt het vaak voor dat er een schuldige aangewezen gaat worden. De hoefsmid, de zadelpasser, de tandarts, de osteopaat... Binnen deze disciplines is het vooral de zadelpasser die iets concreets levert. Namelijk een zadel. Het is makkelijk wijzen naar een aanwijsbaar product. Makkelijker dan naar en niet aanwijsbare handeling. Het wijzen naar elkaar helpt het paard niet. De eigenaar en het paard zijn pas echt goed geholpen als niet elke discipline op zijn eigen vakgebied eiland roept en wijst naar de anderen, maar juist samenwerkt en vanuit een positieve houding naar de expertise van de deskundigen op aangrenzende gebieden. samen komen we verder, dan ieder met zijn ego, zichzelf op zijn borst slaand over hoe goed zijn deel van het verhaal wel niet was. Ik wil hierover iets schrijven, maar weet een artikel wat al erg helder weergeeft wat er aan de hand is: het staat hier: http://www.gezondheidvanmijnpaard.nl/index.php?content=322#top Geschreven door een dierenarts. Vandaag een lipizzaner aan een goed zadel geholpen! Binnen dat ras komen veel zadel problemen voor. Dit prachtige dier is aan het revalideren. Hopelijk komt ie er wel!

Toeval of niet? Ik heb vandaag weer een jaarling mogen trainen die in de war was. Vanuit zijn verwarring vertoont hij gevaarlijk gedrag. Het uit zich in mensen bijten, stijgeren, schoppen/ slaan, en als een soort richtingloos projectiel onbestuurbaar zijn en voor gevaarlijke situaties zorgen. Deze hengst is al behoorlijk sterk. Een kleuter die niet weet hoe de wereld in elkaar steekt. Zoals elke kleuter betaamt moet hij opzoek naar antwoorden. Door omstandigheden heeft dit paard herhaalde malen als antwoord gekregen: "als jij komt gaan anderen uit de weg". Ander antwoord wat hij door omstandigheden kreeg was: als je het niet snapt, worden mensen boos en krijg je een trap. De verwarring is geschapen. Een jong paard heeft grenzen nodig om zichzelf te kunnen ervaren. Wanneer die grenzen om welke reden dan ook onvoldoende ervaren worden raakt het paard zichzelf kwijt, en zijn eigen besef van "waar begin en eindig ik", "wie ben ik", "wat kan ik wel, wat kan ik niet" gaat verloren. Tel daar een groei spurt bij op, en de verwarring en vervreemding van zijn eigen lijf is compleet. Een stabiele kudde die niet homogeen van leeftijd is kan hier antwoorden geven en hulp bieden, maar niet elk paard heeft dat geluk. Ook de mens kan hier antwoorden geven. Maar in dit geval is er per ongelijk, uit zelf-verdediging zeg maar, herhaalde malen de boodschap gegeven: de mens is niet te vertrouwen. Het resultaat; een gevaarlijke kleuter! Je kunt een kleuter niet trainen op het niveau van een volwassen dier. Dat is zoiets als een kleuter op de universiteit zetten. Vandaag met enkele simpele, hele heldere oefeningen, de jaarling geholpen. Na elk moment van begrip, kreeg de jaarling pauze, kon hij loslopen om te verwerken en kleuter te kunnen blijven. Het resultaat na enkele minuten was een kleuter die stond te gapen, en opgelucht kon ontspannen en proesten. Het begrip dat de mens een betrouwbare leider kan zijn, met een eigen ruimte waar je niet zomaar in stapt, was daar, en is een cadeau voor een dier wat met zoveel vragen zit. Volgen en halthouden op subtiele signalen leken onmogelijk, en nu werden de aanwijzingen dankbaar opgevolgd. Mooi werk. Tis een begin........

Na heerlijk dobberen op het water, varen, bewonderen en genieten nu met hernieuwde helderheid en inspiratie aan de slag. Het bedrijfsvoordeel van vakantie is het terug komen met frisse blik. Lekker! Ik heb mooi werk dacht ik vandaag. Het woord Duurzaamheid kwam in me op. 2bOne houdt zich bezig met duurzaamheid. Geen tijdelijke oplossingen, maar duurzame, die er toe doen. Dat bleek meteen op de eerste dag. Op de hoeve van de Spaanse paarden, Centro Hipico in Limburg, gaf 2bOne voor het eerst cursus. De kennismaking was aangenaam. De locatie in aanbouw is nu al sfeervol en heel prettig om in te werken met de paarden. De prachtige lichtval samen met het groeiende contact tussen mens en paard leverde sfeervolle plaatjes op. De groep met 7 deelnemers en 5 toeschouwers maakte grote vorderingen. Een fijn begin!

Uit de oude doos, maar wel belangrijk verhaal uit de praktijk van 2bOne: Ik wordt gevraagd hulp te bieden bij een paard met allergie, wat als maar met zijn hoofd schudt. Onder het rijden nog veel meer als gewoon in de wei. Het paard krijgt al maanden een reeks middelen voorgeschreven tegen deze allergie. Helaas slaat het nog niet aan, en schut het paard nog steeds. Om een goed beeld te krijgen van het paard, laat ik de eigenaar zijn gang gaan, zodat ik kan kijken naar het paard, zijn uitingen en communicatie in dit verhaal. Het valt me op dat het paard niet constant schut, maar wel op bepaalde momenten, die mijnsinziens te maken hebben met pijn in de wervelkolom. Na controle van de rug van dit paard ontdek ik daarin pijn. reden genoeg om ook eens naar het zadel te kijken. Het zadel blijkt voor dit paard niet geschikt. Verder kijken maakt duidelijk dat ook de teugel voering en manier van leiden van het paard niet juist is. Doordat de ruiter niet geleerd heeft los te laten, wordt het paard belemmerd. Die belemmering geeft druk in de wervelkolom. Die druk geeft pijn. Hoe kom je als lief paard van je pijn af? Bijvoorbeeld door jezelf te vermaken met schudden met je hoofd. Dit werkt zoals weven in stal werkt. Het paard maakt endorfine aan, met deze herhalingsbeweging, en sust zo als het ware zichzelf in een dragelijke situatie/gemoedstoestand. Met een ander zadel en rijlessen en trainingslessen is dit paard van zijn allergie afgeholpen!

Te vaak en te makkelijk wordt een paard bestempeld als dominant. Vooral wanneer iemand niet kan doorgronden waarom een paard doet wat hij doet, of onvoldoende invloed kan uitoefenen op het paard en zijn trainingsverloop, wordt het paard al snel bestempeld als dominant. En daarmee is dan de kous af. De mens kan zich vervolgens tevreden wanen met wat ie dan nog wel bereikt met dit paard. Wanneer een paard dominant gedrag vertoont betekend dat veel vaker dat hij onvoldoende passend leiding krijgt. Denk de volgende keer nog eens na wanneer je een paard dominant noemt, welk voordeel jezelf hebt bij het uitdelen van deze titel. Welke confrontatie met jezelf voorkom je hiermee? Je doet jezelf tekort, en ook het paard, wanneer je strooit met dergelijke termen. Volgende keer wanneer je zoiets wilt zeggen, bedenk dan dat je op dat moment juist iets zou kunnen leren waar jezelf niet eerder het vermoeden van had. Ik krijg regelmatig paarden te trainen die echt heel erg verkeert gedrag vertonen en soms zelfs levensgevaarlijk zijn. Deze dieren zijn helaas veraf van het trainbare of bruikbare veilige niveau. Toch leert de praktijk dat een echt dominant paard niet voorkomt. Vrijwel 99% van de paarden, hoe gek of star hun gedrag ook, is wanneer het hun passend wordt aangeboden onmiddellijk bereidt om coöperatief te zijn en contact te maken en zich te laten leiden.

Gedrag heeft altijd een oorzaak. Het is niet zo dat gedrag of verzet van het paard enkelvoudig te wijten is aan zijn karakter. Het karakter speelt wel een rol. Het aangeboren karakter bepaald namelijk welke reactie mogelijkheden het paard heeft, en hoe snel hij moet beginnen met reageren. Dit karakter samen met het intellectuele vermogen en het vermogen om al dan niet conclusies te kunnen trekken, bepalen wat je kunt verwachten van het individuele paard.(er zijn nog meer dingen die mee spelen, het voert te ver om hier alles te benoemen) Welk deel van die realistische verwachtingen ook werkelijk tot uiting zullen worden gebracht hangt af van de omstandigheden waarin we het paard plaatsen en de manier waarop we hem trainen. Dit alles samen vormt het gedrag van het paard.